17 Φεβρουαρίου, 2015

Άρθρο: Η θεατρική διαδικασία ως μέσο έκφρασης


Πώς μπορεί η θεατρική έκφραση να λειτουργήσει σταδιακά στην απελευθέρωση μας, ατομικά και ομαδικά;

Ας προσπαθήσουμε να δώσουμε μια εικόνα του πρώτου μαθήματος-θεατρικού παιχνιδιού. Στην αρχή σχηματίζεται ένας κύκλος από όλα τα άτομα.

Ο χαρακτήρας του μαθήματος-παιχνιδιού και η εξέλιξη του θα διαμορφωθεί από την ενεργό συμμετοχή όλων όσοι παρευρίσκονται εκείνη τη στιγμή, οι οποίοι πρέπει να είναι πρόθυμοι να το ακολουθήσουν σε όλη του την πορεία, από την αρχή μέχρι το τέλος. Μόνο μ' αυτόν τον τρόπο θα το βιώσουν σε όλη του την έκταση και σε όλα του τα επίπε­δα.

Κινούμενοι σ' έναν κύκλο έχουμε την αίσθηση ότι προφυλάσσουμε την ατομικότητα μας, ενώ παράλληλα επιχειρούμε τις πρώτες δειλές μας κινητικές προσπάθειες μέσα σε ένα σύνολο. Τότε δίνεται από τον οργανωτή ένα ηχητικό ερέθισμα, ένας επαναλαμβανόμενος ήχος σε κρουστό, συνήθως ταμπουρίνο, για να συγκεντρωθούμε σ' έναν ρυθμό. 

Συνήθως στο σημείο αυτό οι πρώτοι συμμετέχοντες αντιδρούν αμήχανα, τις περισσότερες φορές με γελάκια και σχόλια. Είναι μια αντίδραση στο να ενταχθούν σε κάτι που ίσως δεν θέλουν ή θεωρούν αφελές και παιδικό για το επίπεδο των ενδιαφερόντων τους. Όμως μόλις ορισμένοι χαλαρώσουν και ενταχθούν μέσα στο κλίμα που προκαλεί η συγκεκριμένη δράση θα παρασύρουν και αρκετούς άλλους που εκφράζουν δισταγμούς. Το ηχητικό ερέθισμα εμπλουτίζεται με ρυθμικές επιταχύνσεις, επιβραδύνσεις και παύσεις, στοιχεία που θα ωθήσουν το σώμα σε μια εντονότερη κινητικότητα και επαγρύπνηση απ' αυτή που προκαλεί το απλό βάδισμα. 

Απ' αυτή τη στιγμή κι έπειτα η συμβολή της μουσικής είναι το σημαντικότε­ρο στοιχείο, που θα δημιουργήσει την κατάλληλη ατμόσφαιρα ανάπτυξης της δράσης. Μέσα στον μελωδικό κόσμο που πλάθει η μουσική, τα μέλη της ομά­δας θα προετοιμάσουν, καθένας μόνος του και όλοι μαζί, την απελευθέρωση της φαντασίας τους, την έξοδο των συναισθημάτων και τη διατύπωση της έκφρασης τους. 

Σε αυτό σημείο σκιαγραφείται το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα εξελιχθεί η όλη επόμενη διαδικασία και κατατίθενται οι δόσεις των βασικών υλικών που θα χρησιμοποιηθούν: η φαντασία, η αφοσίωση, η δυνα­τότητα ανάκλησης και σύνθεσης, υλικά που αποτυπώνουν την επιτυχημένη έξοδο της έκφρασης και την επανατροφοδότηση. 

Στο επόμενο στάδιο δίνονται στους συμμετέχοντες θέματα για να αναπτύ­ξουν κινητικούς αυτοσχεδιασμούς, τόσο σε ατομικό, όσο και σε ομαδικό επί­πεδο (σχέσεις χώρου και κίνησης, απόδοση διαστάσεων, χαρακτηρισμός αντι­ κειμένων), χρησιμοποιώντας τη σωματική τους έκφραση, τη μιμική, τη σκηνοθετημένη κίνηση.

Εδώ ξεκινάει το δημιουργικό στάδιο. Το ερέθισμα είναι ένα στοιχείο που μπορεί να οδηγήσει τους συμμετέχοντες από τις πιο περιγραφικές -ηθογραφικού χαρακτήρα- αποδόσεις μέχρι τις πιο ασυνείδητες κινητικές εκφορές. 


ΠΗΓΗ: Μουσικοκινητικά δρώμενα ως μέσον θεραπευτικής αγωγής, από τον θεατρολόγο - ηθοποιό Γιώργο Γαλάντη